هفته جهانی فضانوردی به پایان رسید و تب اظهار نظر ها و وعده و وعید ها، تعریف ها و انتقاد ها، خوابید. طی این هفته هر کسی که به نوعی شرح وظایف سازمانی اش با فناوری فضایی ارتباط داشت مصاحبه ای کرد و یا تیتر خبری شد. از این پس طبق روال سنواتی دیگر نباید منتظر بمانیم که این اظهار نظر ها و وعده و وعید ها چه سرانجامی خواهد داشت.

از جمله این مصاحبه ها، صحبت کوتاه و کلیدی محمدرضا منصوری رئیس کارگروه هوافضای کمیسیون صنایع مجلس شورای اسلامی بود که محور آن اشاره به عدم انسجام کافی در ساختار اداری فضایی کشور، ناهماهنگی در بهره‌برداری از امکانات بود که موازی کاری و هدر رفت توانمندی‌ها و فرصت‌ها را در پی داشته است.

برای درک گفتار ایشان باید نگاهی گذرا بر سرنوشت ارگان های مرتبط به فناوری فضایی در چند سال اخیر داشت. بعد از روی کار آمدن دولت اول آقای روحانی و به دنبال سپردن تکلیف آینده تشکیلات فضایی کشور به دست افرادی مانند ترکان و شریعتمداری، به زودی مشخص شد مرکزیت مدیریت و فعالیت های فضایی از بین خواهد رفت و هنوز چند ماهی نگذشته بود که این تشکیلات نوپا که علیرغم مشکلات ساختاری و مدیریتی متعدد توانسته بود گام های مهمی را در پیشبرد فناوری فضایی و جذب نیرو های متخصص بردارد و نام ایران را در سطح جهانی پرآوازه کند، به بهانه غیرقانونی بودن تجمع نهاد های مختلف آن زیر یک چتر- در دوران ریاست جمهوری احمدی نژاد- ، پاره پاره شد و اجزای آن به وزارتخانه و نهاد های مختلف ملحق گردید و ضمنا یک تشکیلات جدید هم با عنوان مرکز فضایی ایران به آنها اضافه شد که برای بسیاری هنوز تفکیک وظایف آن با سازمان فضایی مفهوم نیست. دلسوزان توسعه فناوری فضایی ایران در همان زمان این تغییرات را آغاز نابسامانی و بر زمین نشستن برنامه ها اعلام کردند اما مسئولان مدعی شدند سازمان فضایی فربه شده و برای ایجاد تحرک بیشتر این تجزیه لازم است.

اینک بعد از گذشت حدود 5 سال، محمدرضا منصوری رئیس کارگروه هوافضای کمیسیون صنایع مجلس در مراسم افتتاح هفته جهانی فضا با اشاره به تأکید بر پیشرفت فعالیت‌های فضایی در برنامه ششم توسعه و اشاره به اهداف این برنامه کلان و دستیابی به اهداف سند چشم‌انداز برای حفظ جایگاه برتر منطقه در عرصه فناوری فضایی می گوید:«عدم انسجام کافی در ساختار اداری فضایی کشور، ناهماهنگی در بهره‌برداری از امکانات، موازی کاری و هدر رفت توانمندی‌ها و فرصت‌ها، روند توسعه این اهداف را با چالش روبه‌رو کرده است.» وی معتقد است «سازمان فضایی و شورای عالی فضایی باید اساس و پایه سیاست‌گذاری در حوزه فضایی باشند تا از موازی کاری‌ها جلوگیری شده، نقاط ضعف این بخش مشخص شود و بتوان از صاحبان فرآیند، بازخواست صورت گیرد.»

از آقای منصوری باید پرسید زمانی که یک ده، چند کدخدا دارد؟ نقش مرکز فضایی ایران در این روند چیست؟ و شما خود که از عدم انسجام کافی در ساختار اداری فضایی کشور شاکی هستید از چه کسی می خواهید بازخواست کنید؟ اصولا چه ارگانی مسئول بازخواست است؟ چه ارگان یا افرادی بطور عملی باعث رکود و انجماد فعالیت های فضایی، ریزش نیرو های نخبه در این فناوری، ناهماهنگی در بهره‌برداری از امکانات، موازی کاری و هدر رفت توانمندی‌ها و فرصت‌ها و به قول خود شما باعث سقوط روند توسعه اهداف ملی در زمینه فناوری شده اند؟

آیا این نظر که " سازمان فضایی و شورای عالی فضایی باید اساس و پایه سیاست‌گذاری در حوزه فضایی باشند " خود نوعی  "موازی کاری" نیست؟ و آیا اصولا تشکیلاتی مثل سازمان فضایی که خود از بدو تاسیس تاکنون فاقد ثبات مدیریتی و حتی ضعف مشهود در مدیریت بوده می تواند " پایه سیاست‌گذاری در حوزه فضایی باشد" ؟

آیا افرادی که بنا به مصلحتی گذرا، میزی و پستی دولتی به آنها واگذار شده و امروز هستند و فردا در سمتی دیگر کار می کنند و بدون توجه به امکانات و واقعیت و حتی بدون اطلاع از فناوری فضایی و تخصص در این زمینه بوده و هستند و صرفا بر اساس سابقه داشتن همین احکام گذرا، عنوانی یافته اند می توانند تدوینگر برنامه های دراز مدت فعالیت‌های فضایی در برنامه های توسعه کشور باشند؟

آیا کارگروه هوافضای کمیسیون صنایع مجلس بررسی همه جانبه ای کرده اند که طی حدود 13 سالی که از تاسیس این سازمان گذشته است، چه انتقاد هایی از سوی دلسوزان و کارشناسان بر عملکرد این سازمان شده و مسئولان آن چه عکس العملی بر این انتقاد ها داشته و دارند؟

آیا کارگروه هوافضای کمیسیون صنایع مجلس بررسی کرده اند، آن تمرکز که بنا به گفته مسئولان دولت قبل از آقای روحانی "غیرقانونی" بوده چه نتایجی داشته و این عدم تمرکز فعلی ناشی از تفکر تجزیه طلبانه دولت آقای روحانی که منجر به عدم انسجام کافی در ساختار اداری فضایی کشور، ناهماهنگی در بهره‌برداری از امکانات، موازی کاری و هدر رفت توانمندی‌ها و فرصت‌ها شده تا کی باید ادامه داشته باشد و آیا کارگروه هوافضای کمیسیون صنایع مجلس نباید برای خاتمه دادن به این نابسامانی، هرچه زودتر دست به کار شده و قانونی برای ایجاد انسجام در ارگان های مرتبط با فناوری فضایی تدوین کند تا بیش از این دچار مشکل نشویم؟

تا کی باید چند آشپز بعضا ناشی-  کار پخت این آش شله قلمکار را ادامه دهند و ما مجبور شویم گاه طعم شور و گاه طعم بی نمک آن را تحمل کنیم؟